της Τσεντίδου Γλυκερίας – Κλινική Νευροψυχόλογο
Για την επίδραση που έχει η έκθεση σε ορισμένους ατμοσφαιρικούς ρύπους στις
αλλοιώσεις στη νευρική δραστηριότητα προκαλώντας μη αναστρέψιμη βλάβη του νευρικού
συστήματος με αποτέλεσμα νευροαναπτυξιακά προβλήματα συζητούν και οι Slinger et al.,2024. Η ρύπανση του αέρα είναι ένας πολύ γνωστός παράγοντας κινδύνου για πολλαπλές
δυσμενείς εκβάσεις για την υγεία, συμπεριλαμβανομένων των αναπνευστικών και
καρδιαγγειακών ασθενειών (Boogaard et al., 2019). Επιπλέον η έρευνα των τελευταίων ετών υποδηλώνει ότι η ατμοσφαιρική ρύπανση μπορεί να συμβάλει στην ανάπτυξη νευρολογικών διαταραχών σε ενήλικες, όπως η νόσος του Πάρκινσον και η πλάγια
μυοτροφική σκλήρυνση (Seelen et al., 2017; Toro et al., 2019; Chun et al., 2020).
Οι Lili Xu et al., 2024, αναφέρονται στην επίδραση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης στην
ανάπτυξη των παιδιών. Η ιατρική βιβλιογραφία γύρω από αυτό το θέμα στηρίζει την ίδια
υπόθεση (Watts et al., 2019; Sinharoy et al., 2020). Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας το
2020 προειδοποίησε ότι η ατμοσφαιρική ρύπανση αποτελεί σημαντικό κίνδυνο για την
ανάπτυξη και το αναπτυξιακό δυναμικό περίπου 250 εκατομμυρίων παιδιών σε χώρες
χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος (ΠΟΥ, 2020). Οι δυσμενείς επιπτώσεις της παιδικής
ανάπτυξης επεκτείνονται σε όλη τη διάρκεια ζωής του ατόμου επηρεάζοντας άμεσα τα
ακαδημαϊκά επιτεύγματα, το εισόδημά και την κοινωνική θέση, καθώς και τη
μακροπρόθεσμη ευημερία των εθνών (Hoddinott et al., 2008). Υπάρχοντα στοιχεία από τις
ΗΠΑ, τον Καναδά και άλλες ανεπτυγμένες οικονομίες (Hill, 2018; Sinharoy et al., 2020)
έδειξαν ότι η ατμοσφαιρική ρύπανση επηρεάζει την ανάπτυξη των παιδιών επηρεάζοντας
αναπνευστικά νοσήματα και προκαλώντας υποσιτισμό και διαταραχές ανοσοποιητικού
μηχανισμού λόγω μολυσματικών παραγόντων (Kurata et al., 2020). Αναφορικά με την Κίνα,
οι Xu et al. 2024, αναφέρουν ότι η ατμοσφαιρική ρύπανση αποτελεί σημαντικό κίνδυνο
αναστολής της ανάπτυξης για τα περισσότερα παιδιά. Επιπλέον, το όζον και το διοξείδιο
του όζοντος καταδεικνύονται ως λόγοι για λιποβαρή και ελλειμματική ανάπτυξη έως και τα
πρώτα 6 χρόνια ζωής ειδικά για παιδιά που διαβιούν σε λιγότερο ανεπτυγμένες περιοχές.
Πρόσφατα βιβλιογραφικά δεδομένα δείχνουν ότι η ρύπανση του εξωτερικού αέρα μπορεί
να συμβάλει σε αυξημένο κίνδυνο για διαταραχές ψυχικής υγείας (Braithwaite et al., 2019;
Zundel et al., 2022). Ένας αυξανόμενος όγκος έρευνας έχει συσχετίσει την έκθεση σε λεπτά
σωματίδια (PM2,5) και διοξείδιο του αζώτου με προβλήματα ψυχικής υγείας σε παιδιά,
εφήβους και ενήλικες, συμπεριλαμβανομένων των συμπτωμάτων του άγχους, της
κατάθλιψης και της επιθετικότητας στα παιδιά, καθώς και αυξημένο κίνδυνο για
προβλήματα ελλειμματικής προσοχής και υπερκινητικότητας και παραβατικότητα (Margolis
et al., 2016; Thygesen et al., 2020;). Μελέτη των Campbell et al., 2024, εξετάζει διαχρονικά επιδράσεις της μόλυνσης του αέρα στην ψυχική υγεία των παιδιών. Τα αποτελέσματα υποστηρίζουν ότι η ηλικία των παιδιών που εκτίθενται σε ρυπογόνους παράγοντες παίζουν σημαντικό ρόλο στην εμφάνιση των
καταθλιπτικών στοιχείων και της παρορμητικής συμπεριφοράς ενώ η μελέτη δεν
επιβεβαιώνει ότι ποσοτική αύξηση (σε χρόνια) της έκθεσης σε ατμοσφαιρική ρύπανση,
μπορεί να επιδράσει επιπλέον στα προβλήματα συμπεριφοράς των παιδιών.